Skip to main content

Problemau gyda’r ddeddfwriaeth bresennol

Mae dros 4,200 o henebion cofrestredig a mwy na 30,000 o adeiladau rhestredig yng Nghymru, ac mae’r mwyafrif helaeth mewn dwylo preifat. Daw dynodi, diogelu a rheolaeth gyson o’r asedau hanesyddol hyn, yn eu tro, o dan Ddeddf Henebion Hynafol ac Ardaloedd Archaeolegol 1979 (Deddf 1979) a Deddf Cynllunio (Adeiladau Rhestredig ac Ardaloedd Cadwraeth) 1990 (Deddf 1990). Gan fod angen caniatâd ffurfiol ar gyfer llawer o waith ar asedau hanesyddol, a bod gwaith heb ei awdurdodi yn drosedd, rhaid i berchnogion, asiantau ac awdurdodau cydsynio wneud defnydd aml o’r Deddfau.

Fodd bynnag, pan fyddant yn troi at y Deddfau, maent yn gweld deddfwriaeth sy’n ymddangos yn groes i’r setliad datganoli presennol, sy’n llawn gwelliannau ac sy’n ddyrys tu hwnt i ddarllenydd cyffredin.